Kinderpraat 45

Eerste plaats
Evi heeft als eerste gewonnen

Jaloers
Evi is een beetje 'lajoers'

Belangrijk
Op een morgen net voordat we op moeten staan kruipt Evi nog bij ons in bed. Zoals gewoonlijk blijft ze aan het wazelen. Op een gegeven moment zeg ik: 'Ssshhtt, doot nog ff slape'. 'Maar dit is hiël belangeriék', pruilt Evi. Dus vooruit dan maar, dat ene mag ze nog vertellen.

Belangrijk (2)
Iza en Evi liggen 's morgens bij ons in bed. Ze moeten nog wat slapen want wij vinden het nog vroeg. Iza begint toch een paar keer te vertellen. Dus ik ssshhht haar tot stilte. Dan hoor ik Evi tegen Iza fluisteren: 'De mos zegke det ut belangeriék is, den moog-se ut waal vertelle'.

Lover
Een meisje op jazzdance zegt in de pauze tegen Iza's vriendinnetje: 'Haes do unne geheime lovvert?!'

Dierentuin
We zijn in de dierentuin. Kim zegt: 'Ut ruuk heej nao kinderboerderij'. Waarop Evi antwoordt: 'Jao maar ut is heej un groëte-minse-boerderij'.

Eén of andere
Iza en ik zijn met mam, Yvonne en Wim naar de Passiespelen geweest. Daarna drinken we nog wat bij mam. Ik probeer op internet de rolverdeling op te zoeken. 'Zeuk us op wae Maria sjpeult', zegt Iza. 'Det is Nel', antwoordt Yvonne die Nel kent. Als we thuis zijn vertelt Iza over de Passiespelen tegen Nico en Evi: 'En Maria wuuërd gesjpeuld door Nel....ein of angere Nel'.

Picknicken
Diezelfde middag is Evi met Nico gaan fietsen. Ze hebben ook nog 'gepitnikt'.

Koud
Op mijn werk stond op maandag de airco veel te hard dus de dag erna zei ik tegen Iza en Evi dat ik weer kou ging lijden op het werk. 'Den motte ze dao de verwerming aanzette!', antwoordde Evi verontwaardigd.

Duikbril
Na het eten gaan Iza en Evi nog even het zwembad in. 'Ich gaon miene duikbril ves pakke!', roept Iza en rent weg. 'Nim miene ouch mei!', roept Evi Iza na met de duikbril op haar hoofd

Kinderpraat 44

Kennis
We staan buiten te wachten tot de lichtjestour van Goldwing Club Nederland langskomt. Dan komt er vanuit de andere richting een auto met een Duits kenteken keihard aanrijden. 'Môh, des ech neet normaal!', zeg ik. Iza antwoordt heel droog: 'Des unne Duitser. Zoé zien die'.

Stinken
Nico heeft het gras bemest. De dag erna zitten we buiten. 'Ruuk-se de poep?', vraagt Iza dan. 'Zoé, maar den un bietje minder, ruuk un maedje beej mich oét de klas'.

Royaal probleem
Iza en Evi zijn buiten aan het spelen. 'Evi, ken-se mich ff komme hellepe?', vraagt Iza ineens. 'Ich bön zelluf met get bezig jao?!', antwoordt Evi lichtelijk geïrriteerd. Waarop Iza een beetje bozig antwoordt: 'Jao maar ich heb heej no ech un geniaal probleem'.

Alarm
Evi heeft voor haar verjaardag van Maikel Minion-walkie talkies gekregen. Zij staat met eentje (die met 1 oog, dat is haar lievelings) in de garage en ik krijg die andere in handen geduwd. Zij begint, waarschuwt ze nog voordat ze de garagedeur dicht doet. Dan begint ze te kwatsen. Ik zeg iets terug waarop het Evi's beurt is: 'Hae duit ut neet. Beedoo, beedoo!'

Lekker
Maikel schrijft in Evi's vriendenboek. Hij komt bij de vraag wat zijn lievelingseten is. Evi denkt hardop mee. Op een gegeven moment oppert ze macaroni. Maikel zegt dat hij dat niet superlekker vindt. 'Ich onneet', antwoordt Evi droog.

Vogeltjes
Iza is uit logeren dus Evi mag in Iza's bed slapen. 's Morgens komt ze naar ons om verder te slapen maar zoals gewoonlijk ligt ze alleen maar te 'wazelen'. Ik zeg dat ze stil moet zijn en nog ff moet slapen. Ze is 2 seconden stil en zegt dan: 'Maar dit is hiël belangriék!' Ik zeg dat ze dat dan nog mag vertellen. 'Beej Iza huuër-se de vogeltjes neet'.

Tactisch
Ik loop met Evi richting de winkels als er een zelfde soort auto als wij hebben aankomt over de Rijksweg. 'Eej!', zegt Evi, 'Dae haet zon dingk aan de veurkàngk* wat papa wilt en ich ouch maar det zek ich neet want do wils det neet'. 
*een bullbar

Brandweer
We gaan met Evi's kinderfeestje naar de Brandweer in Belfeld. Yvonne speelt ook voor taxi. Dan valt het oog van Evi's vriendje op het bordje 'brandweer' dat op het achterraam van de auto van Yvonne en Wim geplakt zit. Hij vraagt waarom dat bordje daar zit. 'Ja, zal ich dich det ens oétlegge?', vraag ik en ik wil hem vertellen dat dat bordje in de auto geplakt zit omdat Wim een brandweerman is en we die zometeen zullen zien bij de brandweer. Maar Evi's vriendje is me voor: 'Ich weit al waoröm det det dao-in zit. Den zuut idderein det weej nao de brangkwaer gaon!'.

Leuk
Als we op een vrijdagmorgen naar school lopen zegt Evi ineens heel blij maar ook een beetje verlegen dat Mas (uit Iza's klas red.) achter ons fietst. Ik kijk Evi aan en zeg: 'Volges mich vingk Evi Mas leuk'. En Evi beaamt dat. 's Avonds vraag ik of ze verliefd is op Mas. Ze antwoordt bevestigend. 'Maar wat is d'r den zoé leuk aan Mas?', vraag ik. 'Wie dae duit', zegt Evi, 'en zien stem'. Ik vraag wat Mas dan voor een stem heeft. Evi antwoordt droog: 'Un hiéle leuke'.

Baas
Evi zit met haar Minion-poppetjes te spelen. Dan concludeert ze dat ze er te weinig heeft en ze zoekt nog wat andere poppetjes erbij. Eén poppetje is de baas, die commandeert de rest op z'n plaats. Evi begint steeds harder te praten. 'Ssshhttt', zeg ik. Evi kijkt me verongelijkt aan: 'Jao maar ich mot met un boze stem praote'.

Kinderpraat 43

Barbecue
Op de eerste zomerse dag zegt Evi 's morgens: 'Ich gaon dalik aan de juf vertelle det weej venaovend barbe gaon kjoéwe.

Bord
Juffrouw Evi 'leest' in het Nederlands een boek voor aan haar klas: 'De kinderen mochten cakejes eten. Toen viel een cakeje van de 'telder'.

Superstom
Iza en Evi staan onder de douche en ik vouw op de slaapkamer de was op. Ik heb m'n hoofd al 2x om de deur gestoken om te zeggen dat ze op moeten schieten. Ik ga verder met de was en hoor gestommel en gegiechel. Boos informeer hoe stom dat zij denken dat ik ben, of ze denken dat ik dat gemisselijk niet hoor. 'Superstom', is Evi's antwoord

Fan
Evi wil haar Ajax-truitje (gekregen van haar beste kammeraad (groot Ajax-fan) en peetoom Ruud) aan naar school. Ik leg haar wel even uit dat PSV afgelopen zondag kampioen is geworden dus dat het zou kunnen dat kindjes simpel gaan doen over haar Ajax-truitje. Evi is even stil en zegt dan een beetje bedremmeld: 'Eigelik wil ich óuch un PSV-truitje'.

Vanille
Evi wil 'vamilje' pudding.

Bas
Iza en Evi zijn gaan kijken naar het gitaaroptreden van een vriendinnetje. Iza vertelt er enthousiast over: 'D'r ware ouch un paar kinger met un 'bars'-gitaar.

Verbrand/aangebrand
Evi's kipkrokantschnitzel is 'verbraoje'

Museum
Als we in Rotterdam zijn vraagt Evi of we al bijna bij het 'joseum' zijn.

Willem-Alexander
Evi kijkt in het Maritiem Museum naar een filmpje: 'Eej! Ich zeen Koning Millik Malexander!'

Aanstel (1)
Na een zeer vermoeiende dag, qua slecht-luisterende kinderen liggen ze eindelijk in bed. Na 5 minuten hoor Evi roepen: 'Maaaammmaaaa!'. Ik ga naar boven en zeg boos dat ik niet hoop dat ze weer een zeik-/aanstelverhaal heeft. Evi snuft wat. Perst nog wat tranen eruit. Weegt wat woorden af en zegt dan met een snik in haar stem: 'Eigelik is ut det waal'.

Aanstel (2)
Ik schiet ervan in de lach en hoor haar gelamenteer, waar ze bijna iedere avond mee komt, aan.
Dan zeg ik dat het nu klaar is en ze moet stoppen met aanstellen omdat ik daar allergisch voor ben. Evi vraagt hoe ik dat weet. Ik antwoord dat ik daar kriebels van in mijn buik krijg. Ze is even stil en vraagt zich dan af of zij ook kriebels in haar buik krijgt als ze nootjes eet (waar zij allergisch voor is).

Accenten en stemgeluid

Mooi stemgeluid vind ik echt prachtig. Neem bijvoorbeeld de volle, warme, donkere stem van 'sergeant major Jonas Blane' uit 'The Unit'. Oftewel: Dennis Haysbert. Fantàstisch.
Ook zo'n kippenvelstem heeft Bo Saris. (Bij ons beter bekend als 'Boris'). Heer-luk!

Wat vrouwelijk stemgeluid betreft zou ik best willen ruilen met de stem van Karen van K3. Mooie, lichtelijk hese stem heeft die. Hou ik wel van.
Als het specifiek om een zangstem gaat dan doe me maar die van Willemijn Verkaik. Magnifiek! Als je toch zo kunt zingen...!

En dan heb je nog accenten. Hier in Limburg niet onbekend. Ik luister altijd met iets van plaatsvervangende schaamte naar een duidelijk uit Limboland komende gast op tv of radio. Alhoewel ik dat 'plaatsvervangend' ook wel weg kan laten want zo klink ik zelf natuurlijk ook als je me tussen de 'Huilanders' zet. Maar waarom roept het een schaamtegevoel op vraag ik mezelf dan af. Waarschijnlijk omdat die zachte G lichtelijk dommig klinkt. En ik hou niet van dommig. Laat staan om met dommig geassocieerd te worden.
Als Limburgers gewoon hun eigen dialect praten heb ik overigens geen last van dat (plaatsvervangende) schaantegevoel. Prachtig als Huub Stapel of Chantal Janzen 'Tegels' praat op de Nationale TV. Dan neemt een trots gevoel de overhand. Want 'die komme beej ôs oét ut dörp' .

Ik vind ook alle Limburgse accenten even leuk. Het Reuverse 'veur, geur, winjdbuujel, kiérse'-dialect. En het 'Rowwen Hèze'-dialect 'kliëd, naar bed, hiëmel, oow'. Niet te vergeten het Maastrichtse accent. Ik hoor Beppie Kraft al zingen: 'De naach is nog zoé laangk...'. O, en het Kerkraadse half-Nederlands/half-Duitse 'ouw'hoer kaer'l'. Ik heb ookceen aantal woorden uit het 'Zittesje' (Sittardse) dialect geleerd dankzij een oud-collega en diens deelname aan de Zittesje Revue die wij als collega's bezochten waarbij wij op sommige momenten de enige in de zaal waren die niet lachten om iets wat blijkbaar heel grappig was maar wat wij als Limburgers van 45 kilometer noordelijker gewoonweg niet verstonden. Ook kan ik me nog een vriendenstel van een oom en tante herinneren, die wij alleen daar op verjaardagen en kermissen zagen, die het altijd over mij en mijn zusje hadden als 'mechje' (meisje in een dialect uit de buurt van Arcen en Velden). Vond ik zo'n leuk woord vroeger! En in mijn eigen Tegels dialect vind ik het vaak leuk om 'ouderwetse' woorden te blijven gebruiken zoals 'kallebas' en 'aevel'.

Het Venlose dialect klinkt trouwens niet altijd even leuk moet ik zeggen. Het èchte Frans Pollux/Lex Uiting-Venloos vind ik prachtig. Leuk ook om na te doen. Lekker overdreven 'Vinloows' lullen. Maar de mensen die 'ik-wil-wel-maar-ik-kan-niet-Venloos praten en dat ook nog volhouden als ze ABN moeten praten: auwieje. Dat levert bij mij toch best een enorm irritatiefactortje op. Vooral als je er zowat de hele dag na moet luisteren. Dan speelt ook die plaatsvervangende schaamte weer op. Wat dan helpt is geluidloos, en hopelijk zonder dat iemand anders het ziet, het accent even nadoen ��. Er van 'ermenozel' de humor van inzien.

Kinderpraat 42

Duo Pennotti
Evi helpt Nico 's morgens met boterhammen smeren. Dat vindt ze gezellig. Ze zegt dat Iza 'Duo Pinokkio' op de boterham wil. 'Wie hèt det? Duo Pennotti?', vraagt Nico. 'Jao, Duo Pinokkie', zegt Evi dan, 'ich zei iërs 'Pinokkio'. Des verkiërd'.

De echte Max
Evi kijkt met Nico naar de eerste F1-race van dit seizoen. Bij elke coureur die in beeld komt vraagt ze: 'Is dit Max?'. Na dat een paar keer gevraagd te hebben zegt Nico dat er inderdaad 4 raceauto's zijn die op elkaar lijken, maar dat in maar 1 daarvan Max rijdt. Even later voegt Iza zich bij hun. Evi legt aan Iza uit dat er 4 Maxen zijn maar dat maar eentje de echte is.

Voor de sier
Evi heeft een horloge om voor de 'versiering'.

Brandweerliedje
Op een morgen kruipt Evi bij ons in bed. Klaarwakker. Ze vraagt hoeveel nachtjes het nog slapen is voordat ze met de klas naar de brandweer gaat. Dan zegt ze dat ze een liedje kent over de brandweer. Ik slaap nog half dus ik zeg dat ze dat nu even niet kan zingen maar wel dadelijk als we beneden zijn. Evi is even stil en zegt dan: 'Jao maar ich ken neet wachte met zinge toetdet we onger zien want ich heb ut zelluf verzonne en angers weit ich ut neet miër'.

Snel morgenvroeg
Evi gaat dus met de klas naar de brandweer, in de dagen voorafgaand telt ze letterlijk de nachtjes af die ze nog moet slapen. Op de avond voordat het zover is vraagt ze tijdens het avondeten hoe laat het is. Want als het al laat is kan ze al naar bed en is het eerder morgenvroeg.

Fok
Als we met de auto wegrijden en de radio aanspringt horen we dat 'Uptown Funk' wordt gedraaid. Iza is helemaal blij want zij is bij jazzdance een dans aan het leren op dit nummer. Als er 'Uptown funk you up' wordt gezongen roept Evi verontwaardigd dat dat niet gezegd mag worden. Ik vraag haar wat precies niet gezegd mag worden. 'F...', zegt ze maar houdt dan snel haar mond (dat woord mag immers niet gezegd worden). 'Fuk?', vraag ik. 'Nae fok', zegt Evi en giechelt imdat ze het nu toch heeft mogen zeggen. Ik leg uit dat ze 'fonk' zingen en dat dat wel mag.

Pompoen
Volgens Evi wordt bij Assepoester een 'papoen' omgetoverd tot een koets.

Logisch
Evi wil 'Nibb-it' maar er is nog een zak 'Pombär' open. Ik zeg dat de 'Pombär'-chips eerst op moet en dat we dan de pas de zak 'Nibb-it' open kunnen maken. 'Doot mich den maar vuuël 'Pombär' den is dae iërder op', zegt Evi dan met een ondeugende grijns.

Apostelen
Tijdens het kijken van 'The Passion' eet Iza volgens eigen zeggen 'de 12 apostelen' op (de 12 pindanootjes die aan haar 'Palmhöltje'* zaten en die symbool staan voor de 12 apostelen). 
* Voor meer info over het 'Palmhöltje en de zaken die daar aan en op worden gehangen die symbool staan voor (het lijden van Jezus) zie Google.

Hommel
Iza en Evi zijn buiten aan het spelen. Ineens slaakt Evi een gilletje. Ik zie een wesp-achtig-bij-beest bij haar wegvliegen. Ik vraag of ze schrok van de wesp. 'Nae van de brommel', is haar antwoord. Ik vraag haar wat een brommel is. 'Det is un beesje det ken vleege en duit sjtaeke'.

Kinderpraat 41

Midgetgolfen
Volgens Evi kun je bij het pannekoekenrestaurant in Arcen 'mitjesgolfen'.

Hondje
Evi kijkt tv als er reclame komt. 'Ohhh, ich wil un hondje', zegt ze dan ineens. En dan meteen erachteraan: 'Dae ken ouch in de was hè?'. Ik zeg verbaasd dat hondjes toch niet in de was kunnen. 'Dae ochtendjas op tillevieziej bedoel ich, dao wil ich un hondje van', is Evi's reactie.

Kruisje
Tijdens de gezinsmis in de kerk net voordat we de hostie krijgen legt de pastoor uit dat alle kinderen die nog niet de communie hebben gedaan een kruisje op hun voorhoofd krijgen. 'Jeeeeej!', zegt Evi, 'ich krieg Jezus op mien kop'.

Purmerend
Iza had op school bij 'nieuwsbegrip' gezien dat er in 'het land Puuruument' een Oehoe is die mensen aanvalt

Sterretjes
Als Nico buiten een tafeltje staat te verven is Evi in het bijna donker aan het voetballen. Ineens wijst ze in de lucht naar een stralend sterretje en roept: 'Dao is Len!' Nico vraagt waar oma Remung en oma Steijl dan zijn. Evi tuurt de lucht af en wijst het ons aan. Dan vraag ik waar opa Piet is. Evi kijkt bedenkelijk in het rond maar ziet verder geen sterren en concludeert dan: 'Dae mot nog komme'.

Lievelingsdag
'Vriédaag is miene lievelingsdaag', zegt Evi. Ik vraag haar waarom. 'Ömdet we den frietjes gaon aete. Én maondaag is miene lievelingsdaag, ömdet we den nao ut Rovertje gaon'.

Sip
Tijdens een repetitie van het kinderkoortje komt de pastoor ook even kijken. Iza vindt dat hij sip kijkt en spreekt haar zorgen uit tegen haar vriendinnetje dat langs haar zit. Haar vriendinnetje oppert dat de pastoor misschien verdrietig is omdat Jezus is overleden.

Krokusjes
Op school heeft Iza 'krokertjes' geknutseld.

Anta-Flu
Iza heeft bij oma Tegelen 'Anti-flo' snoepjes gehad.

Eitje leggen
Ik heb in de woonkamer her en der wat Paasdecoraties neergezet. Op het dienblad op de salontafel heb ik een paar kippetjes gezet en wat nep-eitjes gestrooid. 'Kom us kiéke', roept Evi een paar dagen later. Ze wijst op een eitje dat ze precies achter een kip heeft gelegd, 'dae kiep haet un eitje gelaote!'

Kinderpraat 40

Broekzak
Evi 'tovert' een munt weg. Dan 'tovert' ze 'm weer terug: 'Hocus pocus pilatus pas, ik wou dat ie in mijn 'tes' was'.

Stewardess
Evi had een filmpje van Musti gezien waarin Musti met het vliegtuig ging. En toen kwam de 'Soowiedest' vragen wat Musti wilde drinken.

Cowboy
Evi ziet in de carnavalswinkel iets liggen wat ze graag wil hebben: een schietgeweertje voor een 'Kaiboj'.

Journaal
Iza tegen Evi als het 8-uur journaal begint: 'Wils do ut Jeugdjournaal veur groëte minse kiéke?'

Nick & Simon
Volgens Iza zitten Coen & Sander in de jury van 'The Voice Kids'.

Mixed up
Evi trekt een pantoffel aan, aan haar rechtervoet: 'Eej, det is de verkiërde', en ze doet 'm weer uit. Dan pakt ze de andere pantoffel en daar stopt ze haar linkervoet in: 'Eej! Dae is ouch verkiërd! Rrrrr'. (lichtelijk geïrriteerd)

Nu al?!
De woensdagavond na de carnaval en ons weekrendje weg kondig ik aan na het eten even op internet te gaan struinen naar een vakantiebestemming. 'Vekansie?!', zegt Evi verbaasd, 'geis-se no alweer kiéke veur un vekansie? We zien net pas truuk!'.

Kunnen
Evi geeft haar pop zwemles als ze in bad zit: 'We gaan nu op de rug zwemmen. Iedereen moet dat 'kannen'. Nu moet je terug zwemmen, dat kun je wel 'gâh maar''.

Geruite broek
Evi mag over een paar dagen afzwemmen voor haar A-diploma. Tante Yvonne vraagt haar of ze dan ook met kleren aan moet zwemmen en wat ze dan aantrekt. 'Un roze truitje en un vierkante bôks', is Evi's antwoord.

Kinderen van deze tijd
Iza vraagt of de Paashaas echt bestaat want Sander uit haar klas had gezegd van niet. 'Wat dink-se zelf?', vraag ik haar. 'Mos-se ff op de tillefoon opzeuke', zegt Evi, 'en den wet-se ut'.