Accenten en stemgeluid

Mooi stemgeluid vind ik echt prachtig. Neem bijvoorbeeld de volle, warme, donkere stem van 'sergeant major Jonas Blane' uit 'The Unit'. Oftewel: Dennis Haysbert. Fantàstisch.
Ook zo'n kippenvelstem heeft Bo Saris. (Bij ons beter bekend als 'Boris'). Heer-luk!

Wat vrouwelijk stemgeluid betreft zou ik best willen ruilen met de stem van Karen van K3. Mooie, lichtelijk hese stem heeft die. Hou ik wel van.
Als het specifiek om een zangstem gaat dan doe me maar die van Willemijn Verkaik. Magnifiek! Als je toch zo kunt zingen...!

En dan heb je nog accenten. Hier in Limburg niet onbekend. Ik luister altijd met iets van plaatsvervangende schaamte naar een duidelijk uit Limboland komende gast op tv of radio. Alhoewel ik dat 'plaatsvervangend' ook wel weg kan laten want zo klink ik zelf natuurlijk ook als je me tussen de 'Huilanders' zet. Maar waarom roept het een schaamtegevoel op vraag ik mezelf dan af. Waarschijnlijk omdat die zachte G lichtelijk dommig klinkt. En ik hou niet van dommig. Laat staan om met dommig geassocieerd te worden.
Als Limburgers gewoon hun eigen dialect praten heb ik overigens geen last van dat (plaatsvervangende) schaantegevoel. Prachtig als Huub Stapel of Chantal Janzen 'Tegels' praat op de Nationale TV. Dan neemt een trots gevoel de overhand. Want 'die komme beej ôs oét ut dörp' .

Ik vind ook alle Limburgse accenten even leuk. Het Reuverse 'veur, geur, winjdbuujel, kiérse'-dialect. En het 'Rowwen Hèze'-dialect 'kliëd, naar bed, hiëmel, oow'. Niet te vergeten het Maastrichtse accent. Ik hoor Beppie Kraft al zingen: 'De naach is nog zoé laangk...'. O, en het Kerkraadse half-Nederlands/half-Duitse 'ouw'hoer kaer'l'. Ik heb ookceen aantal woorden uit het 'Zittesje' (Sittardse) dialect geleerd dankzij een oud-collega en diens deelname aan de Zittesje Revue die wij als collega's bezochten waarbij wij op sommige momenten de enige in de zaal waren die niet lachten om iets wat blijkbaar heel grappig was maar wat wij als Limburgers van 45 kilometer noordelijker gewoonweg niet verstonden. Ook kan ik me nog een vriendenstel van een oom en tante herinneren, die wij alleen daar op verjaardagen en kermissen zagen, die het altijd over mij en mijn zusje hadden als 'mechje' (meisje in een dialect uit de buurt van Arcen en Velden). Vond ik zo'n leuk woord vroeger! En in mijn eigen Tegels dialect vind ik het vaak leuk om 'ouderwetse' woorden te blijven gebruiken zoals 'kallebas' en 'aevel'.

Het Venlose dialect klinkt trouwens niet altijd even leuk moet ik zeggen. Het èchte Frans Pollux/Lex Uiting-Venloos vind ik prachtig. Leuk ook om na te doen. Lekker overdreven 'Vinloows' lullen. Maar de mensen die 'ik-wil-wel-maar-ik-kan-niet-Venloos praten en dat ook nog volhouden als ze ABN moeten praten: auwieje. Dat levert bij mij toch best een enorm irritatiefactortje op. Vooral als je er zowat de hele dag na moet luisteren. Dan speelt ook die plaatsvervangende schaamte weer op. Wat dan helpt is geluidloos, en hopelijk zonder dat iemand anders het ziet, het accent even nadoen ��. Er van 'ermenozel' de humor van inzien.

Kinderpraat 42

Duo Pennotti
Evi helpt Nico 's morgens met boterhammen smeren. Dat vindt ze gezellig. Ze zegt dat Iza 'Duo Pinokkio' op de boterham wil. 'Wie hèt det? Duo Pennotti?', vraagt Nico. 'Jao, Duo Pinokkie', zegt Evi dan, 'ich zei iërs 'Pinokkio'. Des verkiërd'.

De echte Max
Evi kijkt met Nico naar de eerste F1-race van dit seizoen. Bij elke coureur die in beeld komt vraagt ze: 'Is dit Max?'. Na dat een paar keer gevraagd te hebben zegt Nico dat er inderdaad 4 raceauto's zijn die op elkaar lijken, maar dat in maar 1 daarvan Max rijdt. Even later voegt Iza zich bij hun. Evi legt aan Iza uit dat er 4 Maxen zijn maar dat maar eentje de echte is.

Voor de sier
Evi heeft een horloge om voor de 'versiering'.

Brandweerliedje
Op een morgen kruipt Evi bij ons in bed. Klaarwakker. Ze vraagt hoeveel nachtjes het nog slapen is voordat ze met de klas naar de brandweer gaat. Dan zegt ze dat ze een liedje kent over de brandweer. Ik slaap nog half dus ik zeg dat ze dat nu even niet kan zingen maar wel dadelijk als we beneden zijn. Evi is even stil en zegt dan: 'Jao maar ich ken neet wachte met zinge toetdet we onger zien want ich heb ut zelluf verzonne en angers weit ich ut neet miër'.

Snel morgenvroeg
Evi gaat dus met de klas naar de brandweer, in de dagen voorafgaand telt ze letterlijk de nachtjes af die ze nog moet slapen. Op de avond voordat het zover is vraagt ze tijdens het avondeten hoe laat het is. Want als het al laat is kan ze al naar bed en is het eerder morgenvroeg.

Fok
Als we met de auto wegrijden en de radio aanspringt horen we dat 'Uptown Funk' wordt gedraaid. Iza is helemaal blij want zij is bij jazzdance een dans aan het leren op dit nummer. Als er 'Uptown funk you up' wordt gezongen roept Evi verontwaardigd dat dat niet gezegd mag worden. Ik vraag haar wat precies niet gezegd mag worden. 'F...', zegt ze maar houdt dan snel haar mond (dat woord mag immers niet gezegd worden). 'Fuk?', vraag ik. 'Nae fok', zegt Evi en giechelt imdat ze het nu toch heeft mogen zeggen. Ik leg uit dat ze 'fonk' zingen en dat dat wel mag.

Pompoen
Volgens Evi wordt bij Assepoester een 'papoen' omgetoverd tot een koets.

Logisch
Evi wil 'Nibb-it' maar er is nog een zak 'Pombär' open. Ik zeg dat de 'Pombär'-chips eerst op moet en dat we dan de pas de zak 'Nibb-it' open kunnen maken. 'Doot mich den maar vuuël 'Pombär' den is dae iërder op', zegt Evi dan met een ondeugende grijns.

Apostelen
Tijdens het kijken van 'The Passion' eet Iza volgens eigen zeggen 'de 12 apostelen' op (de 12 pindanootjes die aan haar 'Palmhöltje'* zaten en die symbool staan voor de 12 apostelen). 
* Voor meer info over het 'Palmhöltje en de zaken die daar aan en op worden gehangen die symbool staan voor (het lijden van Jezus) zie Google.

Hommel
Iza en Evi zijn buiten aan het spelen. Ineens slaakt Evi een gilletje. Ik zie een wesp-achtig-bij-beest bij haar wegvliegen. Ik vraag of ze schrok van de wesp. 'Nae van de brommel', is haar antwoord. Ik vraag haar wat een brommel is. 'Det is un beesje det ken vleege en duit sjtaeke'.

Kinderpraat 41

Midgetgolfen
Volgens Evi kun je bij het pannekoekenrestaurant in Arcen 'mitjesgolfen'.

Hondje
Evi kijkt tv als er reclame komt. 'Ohhh, ich wil un hondje', zegt ze dan ineens. En dan meteen erachteraan: 'Dae ken ouch in de was hè?'. Ik zeg verbaasd dat hondjes toch niet in de was kunnen. 'Dae ochtendjas op tillevieziej bedoel ich, dao wil ich un hondje van', is Evi's reactie.

Kruisje
Tijdens de gezinsmis in de kerk net voordat we de hostie krijgen legt de pastoor uit dat alle kinderen die nog niet de communie hebben gedaan een kruisje op hun voorhoofd krijgen. 'Jeeeeej!', zegt Evi, 'ich krieg Jezus op mien kop'.

Purmerend
Iza had op school bij 'nieuwsbegrip' gezien dat er in 'het land Puuruument' een Oehoe is die mensen aanvalt

Sterretjes
Als Nico buiten een tafeltje staat te verven is Evi in het bijna donker aan het voetballen. Ineens wijst ze in de lucht naar een stralend sterretje en roept: 'Dao is Len!' Nico vraagt waar oma Remung en oma Steijl dan zijn. Evi tuurt de lucht af en wijst het ons aan. Dan vraag ik waar opa Piet is. Evi kijkt bedenkelijk in het rond maar ziet verder geen sterren en concludeert dan: 'Dae mot nog komme'.

Lievelingsdag
'Vriédaag is miene lievelingsdaag', zegt Evi. Ik vraag haar waarom. 'Ömdet we den frietjes gaon aete. Én maondaag is miene lievelingsdaag, ömdet we den nao ut Rovertje gaon'.

Sip
Tijdens een repetitie van het kinderkoortje komt de pastoor ook even kijken. Iza vindt dat hij sip kijkt en spreekt haar zorgen uit tegen haar vriendinnetje dat langs haar zit. Haar vriendinnetje oppert dat de pastoor misschien verdrietig is omdat Jezus is overleden.

Krokusjes
Op school heeft Iza 'krokertjes' geknutseld.

Anta-Flu
Iza heeft bij oma Tegelen 'Anti-flo' snoepjes gehad.

Eitje leggen
Ik heb in de woonkamer her en der wat Paasdecoraties neergezet. Op het dienblad op de salontafel heb ik een paar kippetjes gezet en wat nep-eitjes gestrooid. 'Kom us kiéke', roept Evi een paar dagen later. Ze wijst op een eitje dat ze precies achter een kip heeft gelegd, 'dae kiep haet un eitje gelaote!'

Kinderpraat 40

Broekzak
Evi 'tovert' een munt weg. Dan 'tovert' ze 'm weer terug: 'Hocus pocus pilatus pas, ik wou dat ie in mijn 'tes' was'.

Stewardess
Evi had een filmpje van Musti gezien waarin Musti met het vliegtuig ging. En toen kwam de 'Soowiedest' vragen wat Musti wilde drinken.

Cowboy
Evi ziet in de carnavalswinkel iets liggen wat ze graag wil hebben: een schietgeweertje voor een 'Kaiboj'.

Journaal
Iza tegen Evi als het 8-uur journaal begint: 'Wils do ut Jeugdjournaal veur groëte minse kiéke?'

Nick & Simon
Volgens Iza zitten Coen & Sander in de jury van 'The Voice Kids'.

Mixed up
Evi trekt een pantoffel aan, aan haar rechtervoet: 'Eej, det is de verkiërde', en ze doet 'm weer uit. Dan pakt ze de andere pantoffel en daar stopt ze haar linkervoet in: 'Eej! Dae is ouch verkiërd! Rrrrr'. (lichtelijk geïrriteerd)

Nu al?!
De woensdagavond na de carnaval en ons weekrendje weg kondig ik aan na het eten even op internet te gaan struinen naar een vakantiebestemming. 'Vekansie?!', zegt Evi verbaasd, 'geis-se no alweer kiéke veur un vekansie? We zien net pas truuk!'.

Kunnen
Evi geeft haar pop zwemles als ze in bad zit: 'We gaan nu op de rug zwemmen. Iedereen moet dat 'kannen'. Nu moet je terug zwemmen, dat kun je wel 'gâh maar''.

Geruite broek
Evi mag over een paar dagen afzwemmen voor haar A-diploma. Tante Yvonne vraagt haar of ze dan ook met kleren aan moet zwemmen en wat ze dan aantrekt. 'Un roze truitje en un vierkante bôks', is Evi's antwoord.

Kinderen van deze tijd
Iza vraagt of de Paashaas echt bestaat want Sander uit haar klas had gezegd van niet. 'Wat dink-se zelf?', vraag ik haar. 'Mos-se ff op de tillefoon opzeuke', zegt Evi, 'en den wet-se ut'.

Kinderpraat 39

COud
Een man van 44 neemt deel aan 'Everybody Dance Now'. Nico en ik vinden 'm goeoeoed'. 'Det zonne man det onnag ken. Dae is al 44!', zegt Iza dan

Hard
We fietsen naar de kapster in Belfeld. Evi vraagt zich af of de auto's wel zo hard mogen rijden. 'Jao', zeg ik, 'heej meug-se 80'. '80 is ech hèl!', zegt Iza dan. 'Det is 10 x 8!'

Omreizen
Geraldine is voor 3OpReis in Curacao. e laat op een landkaart zien en via welke plaats ze weer naar een andere plaats gaat reizen. Iza is even stil en zegt dan: 'Die had baeter iërs nao Willemstad kenne gaon det lik vuuël doëner beej wao die no zit. No geit die iërs dao nao toe en den dao nao toe'. En ze wijst een ruime bocht aan.

Geen communie
Iza doet dit jaar de communie. Evi wil over 2 jaar niet de communie doen heeft ze al een paar keer gezegd. Ik vraag haar eens waarom niet. 'Det is superleuk!', haakt Iza in, 'den wuur-se vriendjes met Jezus!'. Waarop Evi op norse toon antwoordt: 'Ich wil gen vriendjes waere met Jezus'.

Gekleurd werk
Evi associeerde mijn vorige baan met de kleur van de kozijnen van het gebouw. Die waren paars. Dus haar conclusie was dat mama's paarse werk stom was. Ze hoopte dat als ik nieuw werk zou krijgen dat dat blauw zou zijn (want dat is haar lievelingskleur). Toen we gingen fietsen kwamen we langs mijn nieuwe werk waar blauwe accenten op en rondom het gebouw zitten. 'Ich wís waal des-se blauw werk zous kriége!', riep ze blij.

Wiebelen
Iza moet op vrijdagmiddag in de kerk oefenen voor de presentatieviering van de communie. Ik vraag aan Evi of ze met iemand af spreekt die middag of dat ze met ons meegaat naar de kerk en bij mij komt zitten. Ze denk even na en zegt dan dat ze af gaat spreken omdat ze denkt dat ze in de kerk gaat 'sjravele'.

Paprika
Evi wil 'paarpiekaa'-chips

Ideetje
Evi heeft iets bedacht. Als ik haar naar bed breng moet ik haar deur dicht maken (die moest tot nu toe altijd op een kiertje) en als ik 'mezelf naar bed breng' moet ik 'm open zetten zodat zij ziet dat wij het licht aanmaken als we op staan en zij dus ook op kan staan.

Filet Americain
Iza wil een stokbroodje met 'Fleejmeej ammeriékèh'

Crematorium
We rijden van Blerick uit naar huis als Iza langs de weg het bord 'crematorium' ziet. Ze vraagt wat dat is. Dus ik vertel haar dat ik haar al eens uit heb gelegd dat als je dood bent dat je dan begraven kunt worden of gecremeerd. En cremeren doen ze in een crematorium. Nico vraagt haar of ze dan ook weet wat 'cremeren' is. 'Jao', antwoordt Iza, 'den geit daegene dae doëd is in unne aove en wet-se zeker dat dae doëd is'.

Kinderpraat 38

Circus
We kijken naar een circus waarbij de artiesten allemaal kinderen zijn.
Evi zegt bij alles: 'Wat knap! Det ken ich nog neet ens!'

Niks bijzonders
We kijken nog steeds naar het circus. Dan komen er kinderen die in een touw omhoog klimmen. Iza concludeert meteen: 'Det motte weej ouch beej de gym doon. Dao is niks biézongers aan'.

Engels
We kijken naar 'Kerst met de Zandtovenaar'. Dan zingt Niels Geusebroek het zoveelste Engelstalige liedje. 'Ich ving die Ingelse liedjes neet zoé leuk', zegt Iza. 'Die ken ich neet versjtaon.
Ich heb allein maar de kleure geliërd. En cijfers'.

Moriaantje
Evi zingt van: 'Marojaantje zo zwart als roet'

Kortjakje
Evi zingt: 'Altijd is Kontakje ziek'.

Timmerman
Evi zingt: 'Want Jozef was een timmerman! Hij maakte een kribje voor Jezus. En deed strooi erin. Hij maakte een kribje, hij maakte een kribje. Klaar'.

Alleen
Evi zingt: 'Er is een kindeke geboren op aard. Die zo alleen was met de mama, de papa, de ezel en de os!'

Kerstboomgras
Volgens Evi moet je uitkijken voor het gras van de kerstboom dat op de grond ligt, als je iets uit een laatje van het kastje, dat naast de kerstboom staat, wil pakken.

WTF
Ik ben aan het koken en Evi zit te kleuren. Dan hoor ik haar opeens zeggen: 'Ich zei neet 'wat de fak' ich zei wat...de...wôh. 'Wat de wôh' det meug ich gewuuën zegke hè?'

Korstjes
Als we 'pitjesboterhammen' eten laat Evi op een gegeven moment de ''worstjes', de ketting van de boterham', liggen op haar bord.

Kinderpraat 37

Telegraaf
Iza is bezig met haar spreekbeurt over 'Frozen'. Ze heeft 'm bijna af maar we zoeken via Google nog wat info over de nieuwe korte Frozen-film die in het voorjaar uitkomt. We vinden via Google een interessante link en klikken erop. 'Hee, det is van de Tegelgraaf', zegt Iza.

Arjen Robben
In het Jeugdjournaal wordt iets verteld over de 'Sporter van het jaar'. Iza vindt dat 'Aaije Robbe' dat moet worden.

Controleren
Evi en ik spelen 'Mijn eerste Rummikub'. Evi is aan de beurt. 'Zal ich ff controlere of-se get kens?', vraag ik als zij aan de beurt is. Een paar beurten verder vraag ik weer of ik even zal kijken of zij iets kan aanleggen of op tafel leggen. Evi antwoordt dat zij het zelf ook wel kan 'kontoleren'.

Vadertje en moedertje
Evi en haar vriendje Kéano spelen vadertje & moedertje. De zitzak wordt midden in de kamer gelegd en is het papa-en-mama-bed. Er worden kussens en een deken naar toe gesleept. In de tussentijd is Kéano eerst nog een poesje. En dan valt zijn oog op Evi's houten ridderzwaard: 'We kenne ouch riddertje sjpeule!', oppert hij. Maar Evi heeft daar geen zin in. Zij sjouwt ondertussen het poppenstapelbedje naast de zitzak en beslist dat ze elk een baby hebben. 'Dae van mich hèt Quinn? Moogs doe zelluf weite wie diene baby geit heite'.
Kéano ligt ondertussen in het bed waar Evi hem uit wil bonjouren omdat zij denkt dat hij nog altijd een poesje is: 'Nae, ich wil papa zien met ut zwaard in bed'.

Prima
Iza: 'Dae deej det primaar'.

Trots
Evi hoort na de zwemles dat ze vanaf de volgende keer haar drijfpakje niet meer mee hoeft te nemen. Als ze een paar dagen later 's morgens bij ons in bed kruipt en uiteraard liever vertelt dan slaapt, zegt ze ineens: 'Ich bön trots op michzelluf det ich ut pakje nimmer aanheuf!'

Vroeger
We spelen 'Monopoly Junior'. Iza wint en Evi en ik hebben verloren. Evi doet bokkig. Ik zeg dat ze niet zo simpel moet doen. 'Och, zegt Iza, 'zoé deej ich vruuger ouch as ich verlaore had'.

Duidelijke vraag
Evi vraagt hoe laat het is. Ik antwoord dat het bijna twee uur is. Evi reageert op een dûh-toontje: 'Ich wil neet weite wie laat ut bíjna is! Ich wil weite wie laat ut nó is!'

Grapje gemaakt
Evi: 'Ich heb un grapje gelaote'.

We wish you a merry Christmas
Nadat we de kerk uitlopen waar het kinderkoortje ons net vals zingend en wel 'We wish you a merry Christmas' heeft gewenst en we naar de auto lopen zingt Evi nog even verder: 'Ik wens jij een fijne kwisfeest'.